၁။ အေးသောရာသီ မြက်ခင်းပြင်များ၏ အလေ့အထများ
အေးသောရာသီမြက်များသည် အေးမြသောရာသီဥတုကို နှစ်သက်ပြီး အပူကိုကြောက်ရွံ့သည်။ ၎င်းသည် နွေဦးနှင့် ဆောင်းဦးရာသီတွင် အလျင်အမြန်ကြီးထွားပြီး နွေရာသီတွင် အိပ်စက်သွားသည်။ နွေဦးရာသီအစောပိုင်းတွင် အပူချိန် ၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထက်သို့ရောက်ရှိသောအခါ မြေပြင်အထက်ပိုင်းသည် ကြီးထွားနိုင်သည်။ အမြစ်ကြီးထွားမှုအတွက် အကောင်းဆုံးအပူချိန်မှာ ၁၀-၁၈ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ဖြစ်ပြီး ပင်စည်နှင့် အရွက်ကြီးထွားမှုအတွက် အကောင်းဆုံးအပူချိန်မှာ ၁၀-၂၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ဖြစ်သည်။ အပူချိန် ၂၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်သို့ရောက်သောအခါ အမြစ်စနစ်သည် ကြီးထွားမှုရပ်တန့်သွားသည်။ အပူချိန် ၃၂ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်သို့ရောက်သောအခါ မြေပြင်အထက်ပိုင်းသည် ကြီးထွားမှုရပ်တန့်သွားသည်။ အေးသောရာသီမြက်ကြီးထွားမှုသည် ရေနှင့် ဓာတ်မြေဩဇာပိုမိုလိုအပ်ပြီး မျိုးကွဲအများစုသည် အရိပ်ထက် အလင်းရောင်ကို နှစ်သက်ကြသည်။
၂။ အေးသောရာသီတွင် စိုက်ပျိုးနိုင်သော မြက်မျိုးစိတ်များ ရွေးချယ်ခြင်း
အေးသောရာသီမြက်မျိုးစိတ်များ ရွေးချယ်ခြင်းသည် “သင့်လျော်သောမြေနှင့် သင့်လျော်သောမြက်” ဟူသော မူကို လိုက်နာသည်။ မျိုးစိတ်များ သို့မဟုတ် မျိုးကွဲများ ရောနှောစိုက်ပျိုးခြင်းသည် မြက်ခင်း၏ လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် ပြုလုပ်နိုင်စွမ်းကို တိုးမြင့်စေနိုင်သည်။ မြက်ခင်းပြင် bluegrass သည် တောက်ပသောအစိမ်းရောင်ရှိပြီး ပါးလွှာသောအရွက်များရှိသည်။ မျိုးကွဲသုံးမျိုး သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပို၍ ရောနှောစိုက်ပျိုးခြင်းသည် ကောင်းမွန်သော အခြေအနေကို ဖန်တီးပေးနိုင်သည်။အရည်အသွေးမြင့်မြက်ခင်းပြင်သို့သော် ရေနှင့် ဓာတ်မြေဩဇာ လိုအပ်ချက်များမှာ အတော်လေး မြင့်မားပါသည်။ နွေရာသီတွင် ရောဂါဒဏ်ခံနိုင်ရည်နှင့် အပူဒဏ်ခံနိုင်ရည်သည် ယေဘုယျအားဖြင့် မြင့်မားသော ဖက်စကူပင်များကဲ့သို့ မကောင်းပါ။ မြင့်မားသော ဖက်စကူပင် မျိုးကွဲအသစ်များ၏ အလှဆင်တန်ဖိုးကို မြှင့်တင်ထားသော်လည်း မြက်ခင်းပြင် ဘလူးဂရပ်စ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ကြမ်းတမ်းနေဆဲဖြစ်သည်။ မျိုးကွဲသုံးမျိုး သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပို၍ ရောနှောစိုက်ပျိုးခြင်းသည် မြက်ခင်းပြင်ကို မိုးခေါင်မှုဒဏ်ခံနိုင်ရည်၊ အပူဒဏ်ခံနိုင်ရည်နှင့် ရောဂါဒဏ်ခံနိုင်ရည်ရှိစေပြီး ရေနှင့် ဓာတ်မြေဩဇာ လိုအပ်ချက်များသည်လည်း ယခင်မျိုးကွဲထက် နည်းပါးပါသည်။ အနီရောင် ဖက်စကူသည် အရိပ်ဒဏ်ခံနိုင်ရည်ရှိပြီး အပူဒဏ်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိသောကြောင့် မြက်ခင်းပြင်၏ အရိပ်ဒဏ်ခံနိုင်ရည်ကို မြှင့်တင်ရန် အေးမြသောနေရာများတွင် သင့်လျော်စွာ ရောနှောနိုင်သည်။ ကြမ်းတမ်းသော ပင်စည်ဘလူးဂရပ်စ်သည် မြက်မျိုးစိတ်အားလုံးတွင် အရိပ်ဒဏ်ခံနိုင်ရည်အရှိဆုံးဖြစ်သော်လည်း အလင်းရောင်ရှိသောနေရာများတွင် ကောင်းစွာ မကြီးထွားဘဲ အေးမြသောနေရာများအတွက် သင့်လျော်ပါသည်။ မြက်မျိုးစိတ်အားလုံး၏ ကြဲချသည့်ပမာဏသည် အကြံပြုထားသော ကြဲချသည့်ပမာဏထက် မပိုသင့်ပါ၊ မြက်ခင်းပြင် ဘလူးဂရပ်စ် ၆-၁၅ ဂရမ်/စတုရန်းမီတာ၊ မြင့်မားသော ဖက်စကူပင် ၂၅-၄၀ ဂရမ်/စတုရန်းမီတာ။ ရလဒ်များကို အမြန်မြင်တွေ့နိုင်ရန်အတွက် ကြဲချသည့်ပမာဏကို တိုးမြှင့်ခြင်းသည် မြက်ခင်းပြင်ကြီးထွားမှုအတွက် အထောက်အကူမပြုပါ။
၃။ အေးသောရာသီ မြက်ခင်းအတွက် ရေလောင်းရန် လိုအပ်ချက်များ
အေးသောရာသီမြက်ခင်းများသည် ရေကိုနှစ်သက်သော်လည်း ရေဝပ်ခြင်းကိုကြောက်သည်။ ရေလုံလောက်စွာရရှိရေးကို သေချာစေရန်အတွက် ရေလောင်းသည့်ပမာဏကို ရာသီဥတုနှင့် အပူချိန်အလိုက် ချိန်ညှိသင့်ပြီး မြေကိုကောင်းစွာပြင်ဆင်ရန် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။ နွေဦးရာသီတွင် မြက်ခင်းစိမ်းလန်းလာသောအခါ မြက်ခင်းစိမ်းလန်းစေရန်အတွက် စောစောစီးစီးနှင့် သေချာစွာရေလောင်းပါ။ နွေရာသီတွင် အပူချိန်မြင့်မားသောအခါ အေးမြစေရန်၊ မိုးရွာပြီးနောက် ရေစုပုံခြင်းကို ကာကွယ်ရန် ရေဖြန်းပါ၊ စိုစွတ်ပြီးခြောက်သွေ့နေချိန်တွင် သင့်လျော်စွာရေလောင်းပါ၊ ညနေခင်းတွင် ရေလောင်းခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။ ဆောင်းဦးရာသီတွင် ဆောင်းဦးရာသီအစောပိုင်းအထိ ရေလောင်းချိန်ကို တိုးချဲ့ပါ။
၄။ အေးသောရာသီမြက်ခင်းများကို ချုံ့ခြင်း
မြက်ပင်ရိုးပြတ်အမြင့်သည် အကြံပြုထားသော မြက်အမျိုးမျိုး၏ အမြင့်ထက် ပိုများ သို့မဟုတ် ညီမျှသင့်သည်။ အစောပိုင်းမြက်သည် ၁-၂.၅ စင်တီမီတာ၊ ရှည်လျားသော ဖက်စကူသည် ၂-၄.၅ စင်တီမီတာဖြစ်ပြီး အရိပ်ရသောနေရာများတွင် ရိုးပြတ်အမြင့်ကို ၀.၅ စင်တီမီတာခန့် တိုးမြှင့်သင့်သည်။ နွေရာသီတွင် မြက်ခင်းပြင်၏ ရိုးပြတ်အမြင့်ကို ၁ စင်တီမီတာခန့် တိုးမြှင့်သင့်သည်။ တစ်ကြိမ်တည်းတွင် ချုံ့ခြင်းပမာဏသည် မြက်ပင်အမြင့်၏ သုံးပုံတစ်ပုံထက် မပိုသင့်ပါ။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ရိုးပြတ်အမြင့်သည် ၈ စင်တီမီတာရှိပြီး မြက်ပင်အမြင့်သည် ၁၂ စင်တီမီတာအထိ ရောက်ရှိသည်။ မြက်ပင်အမြင့်၏ သုံးပုံတစ်ပုံထက်ပို၍ တစ်ကြိမ်တည်း ချုံ့ပါက မြက်ခင်းပြင်ကို အတိုင်းအတာအမျိုးမျိုးဖြင့် ပျက်စီးစေပြီး မြက်ခင်းပြင်သည် တဖြည်းဖြည်း အားနည်းလာမည်ဖြစ်သည်။

၅။ အေးသောရာသီမြက်ခင်းများကို ဓာတ်မြေဩဇာကျွေးခြင်း
ကြီးထွားမှုမြန်ဆန်ခြင်းနှင့် မကြာခဏ ချုံ့ခြင်းကြောင့် အအေးရာသီမြက်ခင်းများကို တစ်နှစ်လျှင် အကြိမ်ပေါင်းများစွာ အပေါ်မှ ဖုံးအုပ်ပေးသင့်သည်။ နွေဦးနှင့် ဆောင်းဦးရာသီတွင် အနည်းဆုံး နှစ်ကြိမ် ဓာတ်မြေဩဇာကျွေးပြီးနောက် အခြေအနေပေါ်မူတည်၍ နွေဦးနှင့် ဆောင်းဦးရာသီတွင် ဓာတ်မြေဩဇာကျွေးသည့်အကြိမ်ရေကို တိုးမြှင့်ပါ။ ယေဘုယျအားဖြင့် နွေရာသီတွင် ဓာတ်မြေဩဇာ မပေးဘဲ လိုအပ်ပါက နွေရာသီအစောပိုင်းတွင် ဖြည်းဖြည်းချင်းထုတ်လွှတ်သော ဓာတ်မြေဩဇာ (အော်ဂဲနစ်ဓာတ်မြေဩဇာ သို့မဟုတ် ဓာတုဓာတ်မြေဩဇာ) ကို အသုံးပြုနိုင်သည်။ ပထမနွေဦးနှင့် နောက်ဆုံးဆောင်းဦးရာသီတွင် ကျွေးသော နိုက်ထရိုဂျင်၊ ဖော့စဖရပ်စ်နှင့် ပိုတက်စီယမ်ဒြပ်ပေါင်းဓာတ်မြေဩဇာအပြင် နိုက်ထရိုဂျင်ဓာတ်မြေဩဇာကိုလည်း ကျွေးသင့်သည်။ နွေရာသီတွင် ရောဂါများမဖြစ်ပွားစေရန် မြက်ပင်အားနည်းခြင်းကြောင့် နိုက်ထရိုဂျင်ဓာတ်မြေဩဇာကို အကြိမ်များစွာ မပေးပါနှင့်။ ပိုတက်စီယမ်ဓာတ်မြေဩဇာသည် မြက်ပင်များ၏ ခံနိုင်ရည်ကို တိုးတက်စေပြီး နိုက်ထရိုဂျင်ဓာတ်မြေဩဇာကျွေးတိုင်း ပိုတက်စီယမ်ဓာတ်မြေဩဇာထည့်နိုင်သည်။ ဖြည်းဖြည်းချင်းထုတ်လွှတ်သော ဓာတ်မြေဩဇာအာဟာရဓာတ်များသည် ဓာတ်မြေဩဇာကျွေးသည့်အကြိမ်ရေကို လျှော့ချပေးပြီး လုပ်အားကို သက်သာစေသည့်အပြင် မြက်ခင်းကို ဟန်ချက်ညီသော ကြီးထွားမှုကို အဆက်မပြတ် ထောက်ပံ့ပေးသည်။ ဓာတ်မြေဩဇာကျွေးခြင်းကို အထူးဓာတ်မြေဩဇာစက်ကိရိယာများကို အသုံးပြု၍ ပြုလုပ်သင့်ပြီး ၎င်းသည် ဓာတ်မြေဩဇာကျွေးခြင်းကို တိကျပြီး ညီညာစေနိုင်သည်။
6. ပေါင်းပင်များ ဖယ်ရှားခြင်း
မြက်ခင်းကို မစိုက်ပျိုးမီ၊ မြေဆီလွှာရှိ ပေါင်းပင်များကို လုံးဝဖယ်ရှားရန်အတွက် သေစေနိုင်သော ပေါင်းသတ်ဆေး (ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် သဟဇာတဖြစ်သော) ကို အသုံးပြုပါ၊ ၎င်းသည် အစောပိုင်းအဆင့်တွင် မြက်ခင်းရှိ ပေါင်းပင်များကို သိသိသာသာ လျှော့ချပေးနိုင်ပါသည်။
၇။ အေးသောရာသီမြက်ခင်းများ၏ ပိုးမွှားများနှင့် ရောဂါများ
မြက်ခင်းရောဂါများ ကာကွယ်ခြင်းနှင့် ထိန်းချုပ်ခြင်းသည် "ကာကွယ်ခြင်းကို ဦးစွာပြုလုပ်ပါ၊ ဘက်စုံကာကွယ်ခြင်းနှင့် ထိန်းချုပ်ခြင်း" ဟူသော မူကို လိုက်နာသင့်သည်။ ပထမဦးစွာ၊ ၎င်းကို ကျိုးကြောင်းဆီလျော်သော ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှု အစီအမံများအတိုင်း ထိန်းသိမ်းပြီးနောက် ကာကွယ်ခြင်းနှင့် ထိန်းချုပ်ခြင်းအတွက် ပိုးသတ်ဆေးများနှင့် ပေါင်းစပ်သင့်သည်။ နွေရာသီတွင် မြက်ခင်းရောဂါများသည် ပိုမိုအဖြစ်များပြီး ပိုမိုအန္တရာယ်များသည်။ ၎င်းတို့မဖြစ်ပွားမီ ကာကွယ်ရန် ပိုးသတ်ဆေးများ ပက်ဖျန်းနိုင်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ဧပြီလ၊ မေလနှင့် ဇွန်လတွင် မှိုသတ်ဆေးများ ပက်ဖျန်းပါ။ နွေရာသီတွင် မြက်ခင်းများသည် အားနည်းစွာ ကြီးထွားပြီး ရောဂါများရှိနေခြင်းကို မကြာခဏ လျစ်လျူရှုလေ့ရှိသည်။ ပိုးသတ်ဆေးများအစား ဓာတ်မြေဩဇာများကို အသုံးပြုသောကြောင့် ရောဂါအချို့ ပျံ့နှံ့မှုကို ပိုမိုဆိုးရွားစေပါသည်။ အခြေအနေကို ခွဲခြားသိမြင်ပြီး မှန်ကန်စွာ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းသင့်သည်။
ပို့စ်တင်ချိန်: ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၂၁ ရက်